القمر ٥٤: تفاوت میان نسخهها
از الکتاب
QRobot edit
(افزودن سال نزول) |
(QRobot edit) |
||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
<tabber> | <tabber> | ||
المیزان= | المیزان= | ||
{{ نمایش فشرده تفسیر| | |||
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۹_بخش۱۰#link96 | آيات ۴۳ - ۵۵، سوره قمر]] | *[[تفسیر:المیزان جلد۱۹_بخش۱۰#link96 | آيات ۴۳ - ۵۵، سوره قمر]] | ||
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۹_بخش۱۱#link97 | مقصود از خطاب در ((اكفاركم خير...))]] | *[[تفسیر:المیزان جلد۱۹_بخش۱۱#link97 | مقصود از خطاب در ((اكفاركم خير...))]] | ||
| خط ۳۷: | خط ۳۸: | ||
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۹_بخش۱۱#link105 | قدر غير قضائى است كه قطعى و غير قابل برگشت مى باشد]] | *[[تفسیر:المیزان جلد۱۹_بخش۱۱#link105 | قدر غير قضائى است كه قطعى و غير قابل برگشت مى باشد]] | ||
}} | |||
|-|نمونه= | |-|نمونه= | ||
{{ نمایش فشرده تفسیر| | |||
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link31 | آيه ۴۷-۵۵]] | *[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link31 | آيه ۴۷-۵۵]] | ||
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link32 | آيه و ترجمه]] | *[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link32 | آيه و ترجمه]] | ||
| خط ۴۶: | خط ۴۹: | ||
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link37 | ۳ - فرمان خداوند فقط يك كلمه است !]] | *[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link37 | ۳ - فرمان خداوند فقط يك كلمه است !]] | ||
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link38 | ۴ - آغاز و پايان سوره قمر]] | *[[تفسیر:نمونه جلد۲۳_بخش۴#link38 | ۴ - آغاز و پايان سوره قمر]] | ||
}} | |||
|-| تفسیر نور= | |||
===تفسیر نور (محسن قرائتی)=== | |||
{{ نمایش فشرده تفسیر| | |||
إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَ نَهَرٍ «54» فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ «55» | |||
همانا پرهيزكاران در باغها و (كنار) جوىها هستند. در جايگاهى راستين، نزد فرمانروايى مقتدر. | |||
===نکته ها=== | |||
«اشياع» به معناى امثال و همفكران، پيروان و هممسلكان است. «زبر» جمع «زبور» به | |||
جلد 9 - صفحه 368 | |||
معناى كتاب است و «مُسْتَطَرٌ» يعنى مكتوب، رديف شده و به صف درآمده. | |||
اين سوره با انذار و هشدار آغاز شد و با بشارت به پايان مىرسد. | |||
===پیام ها=== | |||
1- سنّت خداوند در عذاب كافرانِ هم فكر، يكسان است. «أَهْلَكْنا أَشْياعَكُمْ» | |||
2- تهديد الهى را جدّى بگيريم. | |||
3- از تاريخ عبرت بگيريد. «فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ» | |||
4- هيچ عملى محو نمىشود. «فِي الزُّبُرِ» | |||
5- ثبت اعمال، مايهى دلگرمى متّقين، دلهرهى مجرمان و بازدارنده انسان از كفر و گناه است. «فِي الزُّبُرِ وَ كُلُّ صَغِيرٍ وَ كَبِيرٍ مُسْتَطَرٌ» | |||
7- اعمال ثبت شده در كتاب، منظّم است. «مُسْتَطَرٌ» | |||
8- محاكمهى مردم در قيامت، براساس مدارك مكتوب است. «كُلُّ صَغِيرٍ وَ كَبِيرٍ مُسْتَطَرٌ» | |||
9- متّقين، هم از نظر مادى كامياب خواهند شد، «فِي جَنَّاتٍ وَ نَهَرٍ» و هم از نظر معنوى. «فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ» | |||
10- خداوند، هم در قهر مقتدر است، «أَخْذَ عَزِيزٍ مُقْتَدِرٍ» هم در مهر. | |||
«فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ» | |||
11- بهشت، سراسر صداقت است و ذرّهاى دغلبازى در آن راه ندارد. | |||
«مَقْعَدِ صِدْقٍ» | |||
«والحمد لله رب العالمين» | |||
جلد 9 - صفحه 371 | |||
سوره الرّحمن | |||
اين سوره هفتاد و هشت آيه دارد و در مدينه نازل شده است. | |||
نام سوره برگرفته از آيه اول است و «الرّحمن» همچون «اللّه» از نامها و صفات مخصوص خداوند مىباشد. | |||
امام كاظم عليه السلام فرمود: هر چيزى عروسى دارد و عروس قرآن، سوره الرّحمن است. «1» | |||
در اين سوره، آيهى «فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ»* سى و سه مرتبه تكرار شده كه بيشترين تكرار در كل قرآن است. جالب آنكه اين آيه تكرارى، هم انسانها را مورد خطاب قرار داده و هم جنّيان را، كه كدام يك از نعمتهاى بى شمار الهى را تكذيب مىكنيد؟ | |||
در سوره قبل، هشدار تكرار شده بود: «عَذابِي وَ نُذُرِ»*، در اين سوره نعمتها تكرار مىشود. فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما* ... | |||
سوره قبل با قيامت شروع و با قدرت الهى تمام شد: اقْتَرَبَتِ السَّاعَةُ ... مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ ولى اين سوره با رحمت شروع و با اكرام الهى پايان مىپذيرد. الرَّحْمنُ ... | |||
ذِي الْجَلالِ وَ الْإِكْرامِ | |||
---- | |||
«1». و سائل، ج 4، ص 351. | |||
جلد 9 - صفحه 372 | |||
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ | |||
به نام خداوند بخشنده مهربان | |||
}} | |||
|-| | |||
اثنی عشری= | |||
===تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)=== | |||
{{نمایش فشرده تفسیر| | |||
إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَ نَهَرٍ (54) | |||
بعد از ذكر احوال كفار، بيان حال متقين را فرمايد: | |||
جلد 12 - صفحه 394 | |||
إِنَّ الْمُتَّقِينَ: بدرستى كه پرهيزكاران از كفر و شرك و معاصى، فِي جَنَّاتٍ وَ نَهَرٍ: در بوستانها باشند كه مملو است از اشجار ميوهدار و در نهرهاى واسعه كه آب و شير و عسل و شربتها در آن جارى است. بعضى «نهر» را مشتق از «نهار» دانسته به معنى سعه و ضياء، يعنى متقيان در جنان و در روشنى و فراخى باشند برخلاف مخالفان و معاندان كه در ظلمت و ضيق در آتش سوزانند. | |||
ديگر از تشريفات متقيان آنكه: | |||
}} | |||
|-| | |||
روان جاوید= | |||
===تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)=== | |||
{{نمایش فشرده تفسیر| | |||
أَ كُفَّارُكُمْ خَيْرٌ مِنْ أُولئِكُمْ أَمْ لَكُمْ بَراءَةٌ فِي الزُّبُرِ (43) أَمْ يَقُولُونَ نَحْنُ جَمِيعٌ مُنْتَصِرٌ (44) سَيُهْزَمُ الْجَمْعُ وَ يُوَلُّونَ الدُّبُرَ (45) بَلِ السَّاعَةُ مَوْعِدُهُمْ وَ السَّاعَةُ أَدْهى وَ أَمَرُّ (46) إِنَّ الْمُجْرِمِينَ فِي ضَلالٍ وَ سُعُرٍ (47) | |||
يَوْمَ يُسْحَبُونَ فِي النَّارِ عَلى وُجُوهِهِمْ ذُوقُوا مَسَّ سَقَرَ (48) إِنَّا كُلَّ شَيْءٍ خَلَقْناهُ بِقَدَرٍ (49) وَ ما أَمْرُنا إِلاَّ واحِدَةٌ كَلَمْحٍ بِالْبَصَرِ (50) وَ لَقَدْ أَهْلَكْنا أَشْياعَكُمْ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ (51) وَ كُلُّ شَيْءٍ فَعَلُوهُ فِي الزُّبُرِ (52) | |||
وَ كُلُّ صَغِيرٍ وَ كَبِيرٍ مُسْتَطَرٌ (53) إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَ نَهَرٍ (54) فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ (55) | |||
---- | |||
جلد 5 صفحه 107 | |||
ترجمه | |||
آيا كافران شما بهترند از آن اقوام نامبرده يا براى شما امان نامهايست در كتابها | |||
يا مىگويند ما جماعت انتقام كشندهايم | |||
زود باشد كه فرارى شوند آن جماعت و برگردانند پشتهاى خودشان را | |||
بلكه قيامت وعدهگاه آنها است و قيامت ابتلائش شديدتر و تلختر است | |||
همانا گناهكاران در گمراهى و زبانههاى آتش سوزانند | |||
روز كه كشيده ميشوند در آتش بر رويهاشان بچشيد برخورد دوزخ را | |||
همانا ما همه چيز را آفريديم باندازه | |||
و نيست فرمان ما مگر يكبار مانند يكبار توجّه نمودن بچيزى با شتاب بچشم | |||
و بتحقيق هلاك كرديم امثال شما را پس آيا پند گيرندهاى هست | |||
و هر چه بجا آوردهاند آنرا در كتابها است | |||
و هر كوچك و بزرگى نوشته شده است | |||
همانا پرهيزكاران در بهشتها و كنار نهرهايند | |||
در جايگاه راستى و درستى و صفا نزد پادشاه با اقتدار. | |||
تفسير | |||
خداوند متعال بعد از نقل قضاياى سابقه خطاب باهالى مكّه فرموده ميفرمايد آيا كفّار شما برتر و بالاتر و قوى و نيرومندترند از اقوام سابقه كه احوالشان و نتيجه اعمالشان مكرّر ذكر شد يا شما سند امان خود را از عذاب الهى در كتب سماوى گرفتهايد و در آنها خدا يادداشت فرموده كه اهالى مكّه را عذاب نفرمايد يا ميگويند ما جماعتى هستيم كه متّفق و متّحد با يكديگريم و ميتوانيم انتقام خودمان را از دشمنانمان بكشيم و كسى نميتواند بر ما غالب شود و افراد منتصر بملاحظه لفظ جميع است و قمّى ره فرموده قريش گفتند ما اجتماع نموديم كه انتقام خودمان را بقتل تو اى محمّد بكشيم پس اين آيه نازل شد و يكى از اخبار غيبيّه قرآن كه مثبت اعجاز آن و رسول خاتم است اين است كه خداوند خبر داده كه در آتيه نزديكى كه جنگ بدر باشد اجتماع آنها مبدّل بهزيمت و فرار و اقبالشان منجرّ به ادبار خواهد شد و واقع شد و آن اوّلين فتح بزرگ اسلام بود بعد از هجرت ولى خدا ميفرمايد موعد اصلى و عذاب كامل آنها در قيامت است و داهيه آنروز أدهى و أشدّ و طعم عذابش تلختر و استمرارش بيشتر است و اين هزيمت و فرار و قتل و اسارت و ادبار طليعهاى است از آن خفّت و انكسار و مشتى است نمونه از خروار گناهكاران در دنيا بضلالت و در گمراهى از حق و حقيقت بسر ميبرند و در | |||
---- | |||
جلد 5 صفحه 108 | |||
آخرت بشعلههاى آتش سوزان جهنم معذّبند و قمّى ره فرموده سعير وادى بزرگى است در جهنّم و روز كه بعنف و جبر كشيده ميشوند بسوى آتش و برو در آن افكنده ميشوند بآنها گفته شود بچشيد طعم اصابت و مساس با آتش جهنّم را و سقر نام جهنم است و براى تعريف و تأنيث ممنوع از صرف شده و در بعضى از روايات بوادى مخصوصى در جهنّم براى اهل تكبّر كه آتش آن سوزانتر است معرّفى شده و خداوند هر چه را خلق فرموده بر طبق حكمت و مصلحت و بمقدار موافق با آن دو كه مكتوب در لوح محفوظ است خلق فرموده از جهت ذات و مقدار، عبث و جزاف نيست مقدّرى كه بگل نكهت و بگل جان داد بهر كه هر چه سزا ديد حكمتش آن داد عذاب كفّار هم از اين قبيل است كه بمقدار استحقاق آنها خواهد بود و قمى ره نقل فرموده كه از براى آن وقت و اجل و مدّت است و از بعضى از روايات استفاده ميشود كه اين آيات از انّ المجرمين تا اينجا در شأن طايفه قدريّه كه مجوس اين امّتند و خواستند خدا را بعدل توصيف نمايند از سلطنت اخراج نمودهاند نازل شده و ظاهرا آنها كسانى هستند كه ميگويند امور خلق بتدبير آنها است نه تقدير خدا و نيست فرمان حق مگر يك امر كن يعنى يك اراده وجود كه فورا موجود ميشود و براى تصوير سهولت و فوريّت آن در ذهن فرموده مانند يك نظر افكندن بچيزى با سرعت و الّا امر از آن بالاتر است چون بصرف اراده وجود پيدا ميكند و چيز ديگرى لازم ندارد و لذا در جاى ديگر فرموده و ما امر الساعة الا كلمح البصر او هو اقرب يعنى نيست كار قيامت مگر مانند يك چشم بهم زدن بلكه آن كمتر است اگر بخواهد خداوند برپا نمايد آنرا و بعضى از مفسّرين اينجا هم گفتهاند مراد امر قيامت است و باز خداوند بكفّار مكّه فرموده كه ما بتحقيق هلاك نموديم پيروان و امثال شما را در كفر و شرك پس هنوز شما متذكّر نشديد كه پيرامون اين اعمال نگرديد و بدانيد كه آنچه را سابقين شما بجا آوردند از كفر و شرك و الحاد و لجاج و عناد در نامههاى اعمال آنها مكتوب و محفوظ است و هر كار خوب و بدى كوچك باشد يا بزرگ از هر كس صادر شده باشد از اولين و آخرين مضبوط و محصى و مسطور شده براى مجازات در دار جزا و اهل | |||
---- | |||
جلد 5 صفحه 109 | |||
تقوى و پرهيزكارى در بهشتها كنار نهرهاى جارى در جايگاهيكه جز راستى و درستى و صدق و صفا در آن نباشد در جوار رحمت پادشاه صاحب اقتدارى كه عقول از معرفت آن عاجزند شادكام و مقضى المرام ميباشند و افراد نهر بملاحظه دلالت آن بر جنس و عدم احتياج آن بجمع و مراعات فواصل است در ثواب الاعمال و مجمع از امام صادق عليه السّلام نقل نموده كه هر كس سوره اقتربت الساعه را بخواند خداوند او را از قبرش بيرون ميآورد و بر ناقهاى از ناقههاى بهشتى سوار ميفرمايد و لابد ببهشت ميرود و الحمد للّه رب العالمين. | |||
---- | |||
جلد 5 صفحه 110 | |||
}} | |||
|-| | |||
اطیب البیان= | |||
===اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)=== | |||
{{نمایش فشرده تفسیر| | |||
إِنَّ المُتَّقِينَ فِي جَنّاتٍ وَ نَهَرٍ (54) فِي مَقعَدِ صِدقٍ عِندَ مَلِيكٍ مُقتَدِرٍ (55) | |||
جلد 16 - صفحه 368 | |||
محققا اهل تقوي در بهشتها و نهرها در جايگاه صدق در پيشگاه خداوند متعال مالك و قادر علي كلّ شيء هستند. | |||
إِنَّ المُتَّقِينَ مكرر مراتب تقوي را متعرض شدهايم و كلمه المتقين جمع محلي به الف و لام افاده عموم ميدهد جميع مراتب تقوي را شامل ميشود که اولين مراتب تقوي تقواي از عقائد فاسده و مذاهب باطله و انكار ضروريات دينيه و مذهبيه و معاصي که موجب سلب ايمان ميشود و اظهار بدعتي در دين که مرادف با ايمان است که مؤمن هر چه هست و هر که هست متقي است و مشمول فِي جَنّاتٍ وَ نَهَرٍ هست و جنات هشت بهشت است و نهر انهار اربعه. | |||
ان قلت: اگر مؤمن آلوده به معاصي بسياري باشد آنهم مشمول است! | |||
قلت: اگر معاصي او باعث زوال ايمان بشود و لو حين الموت بيايمان از دنيا برود که از اينکه عنوان خارج و نوعا هم اينکه نحوه است چون معصيت ضعف ايمان ميآورد تا زائل شود و اگر ايمانش ثابت و راسخ و مستقر باشد تدارك معاصي او ميشود و يا به توفيق توبه يا به دعاء مؤمنين و ملائكه يا به بليات دنيوي يا به عقوبات برزخي يا به شفاعت شفعاء يا به عفو الهي يا به رفع عبادات که إِنَّ الحَسَناتِ يُذهِبنَ السَّيِّئاتِ هود آيه 116. | |||
فِي مَقعَدِ صِدقٍ در اخبار دارد مقام انبياء و ائمّه هدي است و در تفسير جايگاه حق ثابت با دوام خالي از لغو و لهو و امور باطله که خداوند وعده داده عمل فرموده صادق الوعد است. | |||
عِندَ مَلِيكٍ مُقتَدِرٍ مراد قرب مكاني نيست تعالي عن ذلک بلكه در كنف الهي و قرب به رحمت و در جوار عنايتهاي او هستند. | |||
تم بحمد اللّه تفسير سورة القمر و يتلوها سورة الرحمن و بقية السور بتوفيقه و تأييده و الحمد له و الصلاة و السلام لرسوله و اوليائه و اللعن علي اعدائه و انا العبد الحقير المقصر المذنب الفقير الراجي لعفوه و غفرانه السيّد عبد الحسين المدعو بالطيب. | |||
جلد 16 - صفحه 369 | |||
سورة الرحمن | |||
بسم اللّه و الحمد للّه و الصلاة علي رسول اللّه و علي آله آل اللّه و اللعن علي اعدائهم اعداء اللّه الي يوم لقاء اللّه. | |||
امّا الكلام في فضلها اخبار بسيار در فضيلت اينکه سوره وارد شده شيخ طوسي مسندا از حضرت صادق إبن بابويه از ابي بصير، و از حماد بن عثمان از حضرت صادق (ع)، و در روايت ديگر از موسي بن جعفر از آباء طيبين از حضرت رسول و مفاد اينکه اخبار يكي آنكه فرمود: | |||
لكلّ شيء عروس و عروس القرآن سورة الرحمن | |||
، ديگر هر که مكرر تلاوت كند با صورت سفيد وارد محشر ميشود و شفاعتش در حق هر كس که دوست دارد قبول ميشود، ديگر آنكه اگر او شب تلاوت كند ملكي را خدا ميفرستد تا صبح او را حفظ كند و اگر صبح تلاوت كند ملك تا شام او را حفظ كند الي غير ذلک من الاخبار، و در بعض اخبار دستور دادهاند که نزد قرائت آيه فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ بگويد: لا بشيء من آلائك يا رب اكذب. | |||
}} | |||
|-| | |||
برگزیده تفسیر نمونه= | |||
===برگزیده تفسیر نمونه=== | |||
{{نمایش فشرده تفسیر| | |||
(آیه 54)- و از آنجا که سنت قرآن مجید بر این است که صالحان و طالحان و نیکان و بدان را در مقایسه با یکدیگر معرفی میکند، چرا که در مقایسه تفاوتها چشمگیرتر و آشکارتر است در اینجا نیز بعد از ذکر سرنوشت کافران مجرم اشاره کوتاهی به سرنوشت مسرت بخش و روح پرور پرهیزکاران کرده، میفرماید: | |||
«پرهیزکاران در باغها و نهرهای بهشتی (و فضای گسترده و فیض وسیع خداوند) جای دارند» (إِنَّ الْمُتَّقِینَ فِی جَنَّاتٍ وَ نَهَرٍ). | |||
}} | |||
|-|تسنیم= | |-|تسنیم= | ||
{{ نمایش فشرده تفسیر| | |||
*[[تفسیر:تسنیم | تفسیر آیات]] | *[[تفسیر:تسنیم | تفسیر آیات]] | ||
}} | |||
|-|</tabber> | |-|</tabber> | ||