فِرْعَوْن

از الکتاب
پرش به: ناوبری، جستجو

آیات شامل این کلمه

«فرعون»، اسم عام است و به تمام سلاطین مصر در آن زمان گفته مى شد.

ریشه کلمه

قاموس قرآن

لفظ عجمى و لقب پادشاهان مصر و به قول اقرب الموارد در لغت قبط به معنى تمساح است. از آن در عرب فعل آورده و گفته‏اند: «تفرعن فلان» يعنى كار فرعون كرد كه تكبر و تجاوز بود. اين لفظ 74 بار در قرآن مجيد آمده و در داستان‏هاى بنى اسرائيل و موسى «عليه‏السلام» به چشم مى‏خورد. گويند: فرعونى كه بنى اسرائيل را تعذيب مى‏كرد و پسرانشان را ميكشت رامسس يا رعمسيس دوم و فرعونى كه موسى و هارون عليهماالسلام براى هدايت او مبعوث شدند پسر او منفتاح بود كه با لشكريانش در بحر احمر غرق گرديد. هاكس در قاموس خود رامسس دوم را فرعون تسخير ناميده كه موسى در زمان او تولد يافت و پسر او را فرعون خروج گفته نامش منفثلى و پسر رامسس بود كه موسى و هارون معجزات را پيش او آوردند و با لشكريانش در بحر قلزم هلاك شد. ولى از آيه [شعراء:18]. كه فرعون به موسى گفت به نظر مى‏آيد كه هر دو فرعون يكى بوده وگرنه نمى‏گفت: آيا ما تو را در ميان خود پرورش نداديم؟ ولى گويند وقت تربيت موسى منفثلى بزرگسال و در خانه پدرش بود لذا پس از رسيدن به پادشاهى به موسى چنين گفت. واللَّه‏العالم. قرآن درباره آن بدبخت فرموده: 1- ادعاى الوهيت مى‏كرد [نازعات:24]. من پروردگار والاى شما هستم به حضرت موسى گفت [شعراء:29]. در عين حال بت پرست بود ولى خود را بالاترين خدايان مى‏دانست. چنانكه درباره تشويق به چاره‏جويى درباره موسى به او مى‏گفتند: [اعراف:127]. به نظر مى‏آيد چنانكه گفتيم خود را يكى از خدايان و والاترين آنها مى‏دانست. 2- موسى «عليه‏السلام» در خانه او تربيت شد و چون او را از آب گرفتند زن فرعون در دفاع از قتل موسى سخت پافشارى كرد تا وى در عدم قتل موسى تحت تأثير زنش قرار گرفت و او را نكشت و بر فرزندى خويش انتخاب كرد جريان مفصل آن در اول سوره قصص مذكور است. 3- بنى اسرائيل را تعذيب مى‏كرد پسران آنها را مى‏كشت و دخترانشان را براى خدمتكارى زنده مى‏گذاشت چنانكه جمله [اعراف:141]. و نظير آن بارها در قرآن مجيد آمده است. اين عمل يك نمونه كامل از ذلت و بدبختى بنى اسرائيل و نمونه كامل از ستم يك ستمگر است. گويند كاهنان به وى خبر داده بودند كه در بنى اسرائيل پسرى به وجود خواهد آمد كه خطر حتمى براى تو است به خاطر جلوگيرى از تولد او نوزادان پسر را مى‏كشت. شايد هم نمى‏خواست بنى اسرائيل به وسيله جوانان تازه به دوران رسيده نيرومند شوند رجوع شود به «موسى» فصل ولادت. به عقيده او و قومش بنى اسرائيل در اثر غيربومى بودن بردگان و خدمتگزاران آنهايند چنانكه در امتناع از ايمان به موسى و هارون مى‏گفتند: آيه به دو فرد مثل خود ايمان آوريم حال آنكه قومشان خدمتكاران ما اند [مؤمنون:47]. 4- معجزات موسى را دانسته تكذيب كرد از دستور خدا سرپيچى نمود و چون موسى با قوم خود از مصر بيرون رفتند با لشكريان خويش آنها را تعقيب كرد به شكافى كه با معجزه موسى در دريا به وجود آمده بود با لشكريانش وارد آب شد آب به هم برآمد همگى غرق شدند موقع غرق گفت به خدا ايمان آوردم ولى پذيرفته نشد جسدش را از آب گرفتند تا براى آيندگان عبرتى باشد. سوره يونس از آيه 75 تا «فَالْيَوْمَ نُنَجّيكَ بِبَدَنِكَ لِتَكُونَ لِمَنْ خَلْفَكَ آيَةً...». 5- آقاى صدر بلاغى در فرهنگ قصص قرآن از معجم القرآن عبدالرؤف مصرى نقل مى‏كند بدن منفتاح (فرعون خروج) با بدن‏هاى ديگر در قبر امنتحب دوم در أقصر (سرزمين مصر) كشف شده و اكنون در موزه مصر موجود است و وضع قبرش نشان مى‏دهد كه مرگ او ناگهانى بوده و مجال كافى براى تهيه مقبره خاص و متناسب با مقامش در دست نبوده است.


کلمات نزدیک مکانی

وَ مِن قَال إِلَى آل مُوسَى فِي مَا أَن إِن فِرْعَوْن بِآيَاتِنَا رَب مَلَئِه يَا إِذ قَوْم الْعَذَاب کَانُوا لَقَد إِنّه الّذِين هَامَان الْأَرْض لا إِنّي مُبِين سُوء اللّه أَمْر إِسْرَائِيل أَرْسَلْنَا رَسُول جَاء الْعَالَمِين أَ إِنّا لَهُم لِي عَلِيم ثَمُود سُلْطَان يَسُومُونَکُم إِلاّ قَوْمَه النّار کَدَأْب طَغَى بَنِي کَان قَوْمِه رَسُولا هَارُون سَاحِر الْمَلَأ کَذّبُوا جَاءَهُم قَبْلِهِم عَلَى قَالَت فَاتّبَعُوا يَوْم امْرَأَة فَعَصَى فَأَتْبَعَهُم قَوْما هُم قَالُوا فَقُولا فَتَوَلّى جُنُودَهُمَا الرّسُول عَاد الْأَوْتَاد لِقَوْم فَلَمّا يُؤْمِنُون لَأَظُنّک لَه بِالْحَق أَغْرَقْنَا اذْهَب بِالْوَاد فَقَال فَاسْتَکْبَرُوا عَلَيْکُم إِنّهُم بِرَشِيد نَجّنِي ابْن يَقْدُم عَلا هَل أَبْنَاءَکُم فَأَخَذْنَاه قَارُون بِکُل لِيَکُون يَفْتِنَهُم حَزَنا مَلَئِهِم السّحَرَة کَيْد کُل يُرِيد عَدُوّا الْبَحْر أَخْذا کَيْف ثُم نَادَى بِجُنُودِه فَغَشِيَهُم الْيَم الظّالِمِين غَشِيَهُم الْقَوْم قَبْلَهُم أَضَل کَمَا رَبّک خَاطِئِين لَعَال بِآيَات لُوط کَفَرُوا لَک الْکُبْرَى بَعْدِهِم يُذَبّحُون السّبِيل أَصْحَاب وَبِيلا عَاقِبَة نَبَإ فَإِذَا الْجُنُود هٰذَا عَمَلِه يَکْتُم ذِي آتَيْت فَالْتَقَطَه بِآل حَدِيث بِعِزّة قُرّة مُتّبَعُون إِذَا فَأَرَاد مَثْبُورا رَبّه أَشَدّ خَوْف نُرِي لَيْس ضُحًى تَخْشَى فَجَمَع آمَنْتُم النّذُر ذُو نَحْن ذَرُونِي بِسُلْطَان الْمُهِين ائْتُونِي آيَات مُسْتَمِعُون بِالسّنِين فَأَرْسَل يَصْنَع فَأْتِيَا إِنّکُم عَيْن جَبّار کَيْدَه فَقَالُوا عَلِمْت جَاءَنَا عَن إِيمَانَه أَقْتُل مَعَکُم اذْهَبَا ضَلاَل أَيّهَا الظّالِمُون لَنَحْن أُرِيکُم ذِکْرِي النّاس الْمَدَائِن بِمُؤْمِنِين فَقُل لِلْعَبِيد فَهَل شَاهِدا إِخْوَان الْمُسْرِفِين أَتَاک بِذُنُوبِهِم جَاوَزْنَا طُوًى تَذَر مَن لَکُم بَاقِيَة أَخَذْنَا قَوْمُه آمَنُوا بِه إِنّک أَرْسَلْنَاه أَدْخِلُوا يَسْتَحْيُون بَل جُنُودُه الصّخْر فَاسِقِين أَنْتُم رَبّنَا يَنْکُثُون الْمُرْسَلِين مَلَأَه حَاق لَسَاحِر يَتّقُون لَنَا بِعِبَادِي قَبْل ائْت هِي نَجّيْنَاکُم طَغَوْا الْغَالِبُون فَظَلَمُوا عَبّدْت بَعَثْنَا وَقُود يُفْلِح الْمُقَدّس جَابُوا فَأَلْقَى تَنْظُرُون الْمُفْسِدِين بَيْضَاء حَاشِرِين زِينَة آيَاتِنَا مُؤْمِن فَتَنّا لَکُمَا عَالِيا السّاعَة يَسْتَفِزّهُم أَنْجَاکُم تَبَاب تِسْع يُعْرَضُون بَغْيا بِرُکْنِه فَأَهْلَکْنَاهُم عِنْدَک مُتَکَبّر بَيْتا نَقْص قَبْلَه الْجَنّة مُسْتَبْصِرِين لِلّذِين سَمِيع رَبّهِم بِظَلاّم يُحْشَر کُلّهَا أَنْجَيْنَاکُم جَاعِلُوه کَرِيم مُدّکِر يَتَحَاجّون تَقُوم فَأَخَذْنَاهُم مَثَلا لِمَا فَکَيْف عَشِيّا غُدُوّا رَجُل نُوح تَقْتُلُون قَلْب عَلَيْهَا مَکَرُوا بُرْهَانَان هَدَى قَوْلا تَنِيَا اشْرَح السّمَاوَات أَتَى دَرَکا أَسْر عِصِيّهُم أَخَاف الْقِيَامَة بِبَنِي لَأَجْرا لِلنّاظِرِين بِهَا تَعْمَلُون دَمّرْنَا فَأَنْجَيْنَاکُم ظَالِمِين يُقَتّلُون هٰؤُلاَء نِعْمَة عَدْوا لَيّنا صَرْحا لْيَدْع مِنْهُم الْکَافِرِين الثّمَرَات مُنْتَقِمُون مُسْلِمِين تَرَى آمَن أَدّوا نِسَاءَکُم الْبِلاَد بَأْس مَسْحُورا الرّس الْأَيْکَة بَصَائِر شَرّ فَأَکْثَرُوا أَخْذ أُخْرَى لِنُرِيَک رَجُلا أَرَى الْمُؤْتَفِکَات تَتّقُون أُولٰئِک وَاعَدْنَا فَعّال حَقِيق إِلَيْک فَأَخَذَهُم أَمْوَالا فَانْظُر فَذَانِک فَاذْهَبَا جَعَل آذَن الّذِي عَلَيْک تَخَاف بِرَب فَأَوْرَدَهُم يُنْصَرُون لَشِرْذِمَة عَصَاه عَلَي يُعْبَدُون عَنْهُم إِلَي الْمُؤْمِنِين لَمِن ذُرّيّة نَجّيْنَا يَعْلَمُون لَعَلّهُم کُنّا بِکُم فَعَصَوْا يَأْتُوک يُخْرِجَکُم نَادَاه الْمُبِين نَتْلُو بِالْخَاطِئَة تَوَفّنَا عَزِيز يَعْرِشُون الْأَلِيم صَبَرُوا ضَرَب لِيُفْسِدُوا أَهْلَهَا فَيَنْظُر الدّوَاب نُمَکّن أَرْسِل صُدّ الرّهْب قَلِيلُون لَعَلّي کَلاّ أَخَاه غَيْر الزّينَة الدّار لَعَلّه تَکْذِيب الْحِسَاب حَتّى صَدْرِي فَأَغْرَقْنَاه حِبَالَهُم تَمُنّهَا سَيّئَات وَيْلَکُم الْأَحْزَاب کَذّبَت الدّاخِلِين بِآيَاتِي يَذّکّرُون يَتَذَکّر کَذّاب عَالِين شَيْئا تَزَکّى أَرْبَعِين فَأَلْقَوْا فَرَقْنَا مُلْقُون لَفَاسِقِين تَقْتُلُوه قَد بِالْبَيّنَات إِلَيْکُم شِيَعا مَعَنَا کَفَرْتُم يَبَسا مُقْتَدِر أَبْلُغ کَشَفْنَا عِبَاد بِيَوْم اخْتَرْنَاهُم الْوَارِثِين الْکِتَاب الْحَيَاة رَادّوه بَشّر فَيَقُول آلِهَة عِنْد فَاسْأَل يَنْصُرُنَا بِأَنْفُسِهِم جَاءَتْهُم لِلذّکْر فَضّلَکُم يَقُول بِمَا أَو يَسْتَضْعِف فَوَقَاه أَدْرَکَه الدّنْيَا عَسَى يَحْذَرُون اذْکُرُوا الْغَالِبِين بَيّنَات فَمَن أَهْدِيکُم إِلٰه لِمُوسَى الْأَسْبَاب جَنَاحَک رَبّي مُجْرِمِين الْغَرَق تَخْرُج طَائِفَة غَيْرِي لِقَوْمِه مُلْک لَمَکْر

تکرار در هر سال نزول

در حال بارگیری...