الْحَکِيم

از الکتاب
پرش به: ناوبری، جستجو

آیات شامل این کلمه

ریشه کلمه

قاموس قرآن

محكم كار. حكمت كردار. كسى كه كار را از روى تشخيص و مصلحت انجام دهد. در گذشته از جوهرى نقل شد كه حكيم كسى است كارها را محكم و استوار انجام دهد و آنچه از طبرسى نقل شده: حكيم به معنى مانع از فساد است. عبارت ديگر محكم كار مى‏باشد و آن صيغه مبالغه است. اين كلمه از اسماء حسنى است و مجموعاً 97 بار در قرآن مجيد به كار رفته، فقط در پنج محل صفت قرآن و در يك محل صفت امر آمده، بقيّه همه درباره حكيم بودن خداوند سبحان است و آن پنج محل عبارت اند از [آل عمران:58]، [يس:1] و آيه اوّل سوره يونس و آيه دوّم سوره لقمان و آيه چهارّم سوره زخرف در الميزان ذيل آيه اوّل يس، حكمت را به معنى حقائق معارف و فروعات آن گرفته و گويد كه: قرآن حكيم است زيرا كه حكمت و حقائق معارف در آن مستقر است . به نظر مى‏آيد كه: قرآن مجيد را در اطلاق اين صفت يك شخص عاقل و محكم كار فرض كنيم همانطور كه شخص را در اثر حكمت كردار و محكم كار بودنش حكيم مى‏گوئيم هكذا قرآن در تعاليم خود مثل يك شخص محكم كار است و اطلاق حكيم بر قرآن و يك شخص دانا بنابر آنچه گفته شد يكسان است . قرآن حكيم يعنى از روى تشخيص دستور مى‏دهد و محكم كار و حكمت كردار است. و آن يك محل كه حكيم وصف امر آمده اين آيه است [دخان:4] مى‏شود گفت: حكيم در اين آيه به معنى مفعول و محكم كارى شده است معنى آيه چنين مى‏شود: در آن شب هر امريكه از روى تشخيص و محكم كارى است از هم جدا مى‏شود. در الميزان به قرينه «يُفْرَقُ» حكيم را بسيط و آنچه اجزايش مشخص نيست، معنى مى‏كند نظير آنكه در آيه «اُحْكِمَتْ آياتُهُ ثُمَّ فُصِّلَتْ» گفته شد. به استثناى شش مورد فوق، كلمه حكيم 91 بار وصف خداوند متعال آمده است مثل [بقره:32]، [آل عمران:6]، [نساء:26].

کلمات نزدیک مکانی

وَ الْعَزِيز هُو اللّه مَا مِن فِي الْأَرْض السّمَاوَات الْکِتَاب الْعَلِيم قَال لَه إِن أَنْت إِنّک يَا إِلاّ الّذِين إِنّه الّذِي مَن الْخَبِير أَيّهَا إِلٰه يَشَاء تِلْک عِنْد لَکُم کَان آيَات لَقَد إِلَى لِلنّاس فَإِن قُل إِذ تَنْزِيل الشّهَادَة مُلْک لا کَفَرُوا أَن النّاس رَب أَ شَيْء ذٰلِک مُوسَى السّيّئَات آدَم عَلَيْک فَلَمّا بِهِم عَلَى الْغَيْب إِبْرَاهِيم ضَرَب لِيَقْطَع هُدًى إِلَيْک حم إِنّا خَلَق مَثَل الْقُرْآن عَالِم يَعْلَم لَمِن فَضْل خَلَقْنَا رَبّي قَد وَهَبْنَا قِهِم تَوَلّى أَنْزَلْنَا أَلْق قَالُوا لَو لَهُم الدّين بِأَسْمَائِهِم تَوَلّوْا طَرَفا الذّکْر الْمُرْسَلِين بَعَث يس الْأَعْلَى أَنْزَل يَرْغَب يُؤَاخِذ عَنْهُم عَصَاک الْأَمْثَال أَرْسَلْنَاک لَهُو أَسَرّ هَل مَثَلا بِغَيْر آتَيْتَنِي لَنَا أَرْسَلْنَا رَحْمَة هٰذَا أَي الْقُدّوس أَخْرَج فَمَا عِيسَى تَبَارَک الْآيَات فِيهِم إِسْحَاق عَمَد نَضْرِبُهَا آمَنُوا الم لِلْمُحْسِنِين الْمَلِک رَبّک مِنْهُم يَلِج الْآخِرَة يَوْم أَنَا اذْکُرُوا فَإِنّک خَطْبُکُم عَن النّبِي قَبْلِک عِبَادِه أَنْبِئْهُم صِرَاط عَجَبا يُؤْتِيه تَرَوْنَهَا بَعْدِه يُزَکّيهِم الر الْإِسْلاَم ذُرّيّاتِهِم کَافّة بِآيَاتِنَا أَنْفُسِکُم فَوْق الْمُلْک أَکْبَر رَبّنَا لِم عَلّمْتَنَا الْأُمّيّين أُسْوَة حَقّا جَمِيعا عَلِيم مِلّة الْمَثَل مُسْتَقِيم نِعْمَة بَل يُقِيمُون يَنْفَع مَوْلاَکُم رَآهَا بِالْحَق کَذٰلِک مِنْه حَسَنَة الْمُرْسَلُون فَاعْبُد کَلاّ يُحْيِي الْحَمْد تَق لَآيَات يَعْقُوب لِأَبِيه لِلّه بِظُلْمِهِم تَغْفِر أَو أَوْحَيْنَا بِالْمُفْسِدِين لِمَا حَلِيم کَمَثَل بَعْض يَلْحَقُوا تَقُولُون شَهَادَة رَسُولا الْقَاهِر تَهْتَزّ الصّلاَة الصّادِقِين النّصْر صِدْقُهُم عَقِيم الْحِکْمَة أَزْوَاجِهِم يَأْتِيَنِي أَزْوَاجِه آزَر أَنْبَأَهُم لِلْمُؤْمِنِين يَکْبِتَهُم بِه لَطِيف الْعَالَمِين شُرَکَاء بَشِيرا شَکُور کَأَنّهَا مُهَاجِر لِمَن بِالْقِسْط دُونِه أَلْقَى أَخْرِج لَمّا عَلّمْتَنِي عَلَيْکُم وَعْد أَسَفَا أَهْل يَهْدِي نَتْلُوه اغْفِر يُمِيت يَتْلُو حَدِيثا عَجُوز أَيْمَانِکُم فِيهَا جَان اخْتَلَف إِنّي جَعَلْنَا قَائِما بَيْنَهُمَا تَرَک قَوْمَک الصّور قَدِير فَيَنْقَلِبُوا رَجُل الظّالِمِين خَلَقَه مُحْکَمَات يَعْقِلُهَا يَوْمَئِذ کَيْف مُخْلِصا مُرْسِل أَلْحَقْتُم آبَائِهِم الْعِلْم السّمَاء تَحِلّة عِلْم عِبَادُک الْکِبْرِيَاء خَالِدِين آخَرِين السّوْء فَلا يَدْعُون الْأَرْحَام أُولُوا فَإِنّهُم يُنْفَخ لِلّذِين يُمْسِک يُعَلّمُهُم إِخْوَتِي عَسَى يُوحِي

تکرار در هر سال نزول

در حال بارگیری...